De allereerste uitzending van Geertje Tijsma samen met Marie Beth van Egmond! Ditmaal over artificial intelligence en hoe hun lerende vermogen wordt ingezet. Het wordt inmiddels al gebruikt voor rollenspellen voor conducteurs, praten met de doden en zelflerende zoekmachines: is dit de toekomst? Column van onze Bart van Heerikhuizen. Te gast zijn hoogleraren Tibor Bosse en Maarten de Rijke.

Sander Westerveld en Marie Beth van Egmond spreken met Arnold Hoogerwerf over supranormale prikkels en hoe deze toegepast kunnen worden op kunst en culturele uitingen. Steije Hofhuis, historicus én Swammerdammer van het eerste uur, spreekt over heksenvervolging in de vroeg moderne periode en hoe een cultureel darwiniaanse theorie de heksenjacht kan verklaren. Onze vaste columnist, Bart van Heerikhuizen, heeft het deze week over de WODC affaire en onafhankelijkheid in de wetenschap.

Deze zondagochtend openen Mirjam en Aafke het nieuwe dossier onderwijs. In deze uitzending spreken zij over moreel gedrag en zelfwaardering bij kinderen.

Dorinde Jansma doet onderzoek naar moreel gedrag bij kinderen. Door hen prenten voor te leggen van verschillende situaties, testte zij of de kinderen vaker voor zichzelf of vaker voor een ander te kiezen. Zonder een oordeel te geven over wat goed of fout is, relateert ze de uitkomst hiervan aan pestgedrag van de kinderen. Aan de hand van een voorbeeld (‘Stel dat Eddie mijn koptelefoon nu afpakte’) legt zij de vier fases van moreel gedrag bloot én vertelt hoe wij in de praktijk hier kinderen mee kunnen helpen.

Eddie Brummelman onderzoekt narcisme bij kinderen. Je kunt kinderen (en volwassenen trouwens ook) niet zomaar vragen ‘ben je narcistisch?’. Eddie vertelt hoe je narcisme en zelfwaardering kunt meten bij kinderen. Een hoge zelfwaardering is goed voor de ontwikkeling van kinderen. De invloed van ouders is hierbij natuurlijk heel belangrijk, Eddie deed ook onderzoek naar de manier waarop ouders complimenten geven, en het verschil tussen gewone complimenten (‘Wat een mooie tekening’) of opgeblazen complimenten (‘Wat heb je dat fantástisch getekend’).

Bart van Heerikhuizen las een mooie column voor over zijn eigen ervaring in het onderwijs en de Science Sisters legden ons in één minuut wat het blauwe-bruine ogen experiment precies inhield.

Presentatie: Mirjam & Aafke
Gasten: Eddie Brummelman & Dorinde Jansma
Columnist: Bart van Heerikhuizen
Science Sisters: Nina & Jessie van Hattum

De eerste uitzending van het nieuwe seizoen gaat over de evolutie van het brein. Aan tafel zitten twee wetenschappers die zich op zeer verschillende manier bezighielden met de vraag hoe het komt dat wij zo’n groot brein hebben. Karline Janmaat heeft veel veldwerk gedaan in de jungle, onder andere in Ivoorkust en Congo. Gewapend met een voice-recorder volgde zij wekenlang chimpansees en andere apensoorten. Zij vond onder andere dat de chimpansees vroeg opstaan om vijgen te zoeken, wat iets zegt over hun vermogen tot plannen. En dit vertelt ons weer iets over wanneer deze vaardigheid ontstaan is in de evolutie van ons brein.
Frank Jacobs onderzoekt het brein in het laboratorium. Het genoom van mensen en primaten is bijna hetzelfde, het verschil in breingrootte lijkt te ontstaan door het verschil in ‘gen-expressie’, dus of bepaalde schakelaartjes in het genoom uit of aan staan. Om dit te onderzoeken kweekt Jacobs in zijn laboratorium mini-breintjes, ter grootte van een speldenknop, van zowel mensen als primaten, om het genoom (het bouwplan) te kunnen vergelijken met de uitvoering.
Verder een mooie column van Bart van Heerikhuizen over de evolutietheorie in de sociologie, en een gastbijdrage van de Science Sisters (Nina & Jessie van Hattum).
Gasten: Frank Jacobs & Karline Janmaat
Presentatie: Sander & Marie Beth
Columnist: Bart van Heerikhuizen