2020-2021

Mens en natuur

Radio Swammerdam · Mens en Natuur

De uitzending deze week gaat over de relatie tussen mens en natuur. Lianne Hooijmans en Bobby Uilen gaan in gesprek met Nynke Schulp (verbonden aan het Institute for Environmental Studies (IVM) aan de VU) en biogeograaf Sietze Norder. Die laatste vertelt over zijn onderzoek naar eilanden en zijn nieuwe boek “De wereld in het klein”. Daarnaast spreken we over ecosysteemdiensten en landschapsgebruik en hoe mens en natuur zouden moeten samenleven. Columnist Milan Teunissen van Manen werpt de vraag op of we ons schuldig moeten voelen tegenover de natuur. En we onderzoeken waarom de bescherming van biodiversiteit zo belangrijk is; kortom een bomvolle laatste uitzending van het jaar!

Dossier: 2020-2021

Complottheorieën

Radio Swammerdam · Complottheorieen

Het coronavirus is een hoax, Jeffrey Epstein is vermoord en de Amerikaanse presidentsverkiezingen zaten bomvol fraude. In 2020 lijken complottheorieën helemaal mainstream te zijn geworden. Maar hoe uniek is dit jaar daarin eigenlijk? En wat is precies het profiel van een complotdenker?
Redacteur Henok Tesfai en Tanne van der Wal hebben het hier over met Jan-Willem van Prooijen, Associate Professor Sociale Psychologie bij de Vrije Univerisiteit in Amsterdam. Ook in deze uitzending; een nieuwe column van Renée van Amerongen.

Dossier: 2020-2021

Science en Sciencefiction

Radio Swammerdam · Science en Sciencefiction

Een door CRISPR gemuteerde gorilla die heel Chicago overhoop haalt, science fiction dus. Hoe kunnen speculative design en scenario denken het publieke debat over toekomstige technologien starten? Redacteur Tanne van der Wal gaat in gesprek met bio ethicus Joyce Nabuurs en filmwetenschapper en directeur van het InScience filmfestival Daisy van de Zande over de grens tussen science en science fiction. De medepresentatie ligt in handen van Bob Hermanns en de techniek werd verzorgd door Henok Tesfai.

Dossier: 2020-2021

Wetenschap en Topsport

Radio Swammerdam · Uitzending Wetenschap En Sport

Het had dit jaar moeten gebeuren, maar toch moeten we nog een jaartje wachten op de Olympische Zomerspelen in Tokio.

In deze uitzending gaat redactielid Bob Hermanns in gesprek met Ellen Maas, specialist topsport bij het Kenniscentrum Sport en Bewegen, en Meijke Linders, projectmedewerker Thermo Tokio bij TeamNL Experts. Hier zullen zij onder meer praten over wat doet een jaar uitstel doet met de voorbereidingen van Olympiërs. Daarnaast leren leren we meer over het project Thermo Tokio, wat erop gericht is om topsporters voor te bereiden op topprestaties in de zomerhitte van Tokio.

Dossier: 2020-2021, Los

Geuren en Kleuren

Radio Swammerdam · Geuren en Kleuren

Wij vertellen dingen in geuren en kleuren, maar wat hebben kleuren en geuren ons te vertellen? Redacteur Bobby Uilen gaat deze aflevering in gesprek met PhD-student Mimi den Uyl, die bij het Van ‘t Hoff Instituut voor Moleculaire Wetenschappen onderzoek doet naar de invloed van licht op kleurstoffen, en met Caro Verbeek, die als geurhistorica verbonden is aan de Vrije Universiteit en die als curator en gids tentoonstellingen maakt en geurrondleidingen geeft in verschillende musea en instellingen. We hebben het over Van Gogh, Duchamp, atoomkernen en Chicken Tonight – een echte interdisciplinaire aflevering, dus. Co-presentator is Anke Spekman en techniek werd gedaan door Henok Tesfai.

Dossier: 2020-2021

Communicatie en Vrede

Radio Swammerdam · Communicatie en Vrede

Hoe overbruggen we polarisatie en bereiken we vrede? Volgens professor Cees Hamelink door echt met elkaar in gesprek te gaan in een ‘deep dialogue’; het conflict aangaan en echt goed luisteren naar de ander.

Redacteur Mariël Doedens gaat met professor Cees Hamelink, expert op het gebied van internationale communicatie, in gesprek over ‘Communicatie en Vrede’. De co-presentator is Anke Spek en de techniek wordt gedaan door Bob Hermanns.

De column geeft nieuwe inzichten in de nobelprijs en is geschreven door Jouke Huijzer. Daarnaast wordt er muziek gedraaid van de jazz band Professor & Friends en hoor je wat jazzmuziek met wereldvrede te maken heeft.

Dossier: 2020-2021

Sociaal Kapitaal

Radio Swammerdam · Sociaal kapitaal

Hoe heb jij je vrienden gemaakt? Waarschijnlijk niet via een uitgebreide strategie, maar ‘gewoon, toevallig’. Toch heeft ons sociale netwerk en de samenstelling hiervan veel invloed op ons leven. In deze uitzending van Radio Swammerdam gaat het over sociaal kapitaal: de voordelen die onze sociale netwerken ons bieden. Hierover gaat presentator Henok Tesfai in gesprek met postdoctoraal onderzoeker Marina Tulin. Zij heeft 6 maanden geleden haar PhD behaald aan de Universiteit van Amsterdam, en deed hiervoor onderzoek naar sociale netwerken en sociaal kapitaal.

Hoe sociaal kapitaal tot stand komt, hoe je netwerk verandert door de jaren heen (en hoe het toch ook weer hetzelfde blijft), de rol van onze persoonlijkheid in het vormen van een sociaal netwerk, de mogelijkheid van asociaal kapitaal en nog veel meer komt aan bod in deze aflevering. De column is geschreven en voorgelezen door Tessa Sparreboom van Propria Cures. Techniek en co-presentatie lagen in handen van Bobby Uilen.

Dossier: 2020-2021

Borsten: Een biologisch en maatschappelijk ontwikkelend weefsel

Radio Swammerdam · Borsten: Een biologisch en maatschappelijk ontwikkelend weefsel

Deze zondag ging de uitzending over Borsten; over de ontwikkeling van borsten, de functie, maar ook de erotisering van borsten. Hoe halen we borsten uit de taboesfeer? Hoe wordt er onderzoek gedaan naar borstweefsel? En hoe kan je je eigen borsten eigenlijk het best onderzoeken? Je hoort het allemaal in deze aflevering!

De presentatie van de uitzending lag in de handen van Tanne van der Wal en de techniek werd gedaan door Mariël Doedens. De hoofdgasten van deze uitzending waren Renée van Amerongen, ontwikkelingsbioloog aan de universiteit van Amsterdam, en Prof. Dr. Mineke Schipper, emeritus professor aan de Universiteit Leiden in interculturele literatuurwetenschappen.

Daarnaast hoor je in deze uitzending een persoonlijke column van Corien van Zweden die zelf de diagnose borstkanker kreeg. En geeft Cristina Guerrore Paez, directeur van de borstkanker vereniging Nederland, uitleg over zelfonderzoek.

Dossier: 2020-2021

Polarisatie

Radio Swammerdam · Polarisatie

“Onze maatschappij raakt steeds sterker gepolariseerd” hoor je vaak. Maar wat is dat eigenlijk; polarisatie? En hoe onderzoek je het? Dat bespreekt redacteur Lianne Hooijmans in deze uitzending met politicologen Eelco Harteveld en Roderik Rekker. We hebben het over hoe groepen in de samenleving steeds negatiever over elkaar denken en over hoe ook feiten en wetenschap gepolariseerd raken. Kunnen we het tij nog keren?

Dossier: 2020-2021

Historisch onderzoek in Rusland

Radio Swammerdam · Historisch onderzoek in Rusland

Archiefbureaucratie en Russki Mir; deze uitzending gaat over onderzoek in Rusland. Anke Spekman en Lianne Hooijmans spreken met Paul van Dijk, PHD aan de Universiteit van Amsterdam, en Gijs Kessler, senior onderzoeker aan het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis over hoe het is om als Nederlandse onderzoeker Russische archieven te betreden. De column over Belarus, ofwel Wit-Rusland is van de hand van Arent van Nieukerken, polonist en slavist aan de UvA.

Dossier: 2020-2021